"HÙM XÁM YÊN THẾ" VÀ CUỘC KHÁNG CHIẾN BA THẬP KỶ

Khi thực dân Pháp nổ súng bình định vùng trung du và miền núi Bắc Bộ, chúng đã phải đối đầu với một cuộc khởi nghĩa nông dân bền bỉ và dữ dội nhất trong lịch sử chống Pháp cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20. Người đứng đầu và linh hồn của cuộc chiến ấy chính là "Hùm xám Yên Thế" – Hoàng Hoa Thám.

Xuất thân từ tầng lớp nghèo khổ, Hoàng Hoa Thám đã tập hợp những người nông dân yêu nước, xây dựng vùng rừng núi Yên Thế thành một căn cứ địa vững chắc. Bằng lối đánh du kích tài tình, dựa vào địa hình hiểm trở "thoắt ẩn thoắt hiện", nghĩa quân của Đề Thám đã bẻ gãy hàng loạt chiến dịch càn quét quy mô lớn của thực dân Pháp, gây cho chúng những tổn thất nặng nề về sinh lực.

Sự kiên cường của nghĩa quân Yên Thế lớn đến mức chính quyền thực dân Pháp đã phải hai lần chủ động giảng hòa và nhượng bộ, cấp đất cho nghĩa quân kiểm soát để đổi lấy hòa bình tạm thời. Đề Thám không chỉ là một nhà quân sự thiên tài của phong trào nông dân mà còn là một biểu tượng của tinh thần tự lực cánh sinh, không chịu khuất phục trước ách đô hộ của ngoại bang.

Dù cuộc khởi nghĩa cuối cùng bị dập tắt vào năm 1913 do chênh lệch lực lượng, hình ảnh vị chủ tướng uy nghi giữa đại ngàn Yên Thế vẫn mãi là niềm tự hào của tinh thần yêu nước, khẳng định sức mạnh quật khởi của giai cấp nông dân Việt Nam.