MỘT ĐÊM TRÊN TUYẾN LỬA – KÝ ỨC KHÔNG QUÊN CỦA CỰU CHIẾN BINH NGUYỄN XUÂN TRƯỜNG

Bác cựu chiến binh Nguyễn Xuân Trường, sinh năm 1949, nhập ngũ năm 1970, xuất ngũ năm 1976, tham gia kháng chiến chống Mỹ, trong thời gian tại ngũ mang quân hàm Thượng úy, làm nhiệm vụ lái xe tại Đoàn 559.

Những năm tháng ở Đoàn 559 là quãng thời gian vô cùng gian khổ. Những người lính lái xe phải đưa người, vũ khí, lương thực và các trang bị cần thiết vượt qua những cung đường hiểm trở giữa núi rừng Trường Sơn. Phía trước là đích đến, phía sau là đồng đội; còn trên đầu luôn có thể xuất hiện máy bay địch và bom đạn.

Trong ký ức của bác Nguyễn Xuân Trường, có một chuyến xe giữa đêm mưa mà bác không bao giờ quên. Đó là một đêm mà con đường Trường Sơn trở thành một trận địa thực sự.

CHUYẾN XE GIỮA ĐÊM TRƯỜNG SƠN

Hôm ấy trời mưa rất lớn.

Con đường đất ngoằn ngoèo giữa núi rừng trơn trượt. Hai bên đường là những vách núi dựng đứng, phía dưới là vực sâu.

Bác Trường lúc ấy là người lính lái xe của Đoàn 559.

Nhiệm vụ được giao rất khẩn cấp: đưa một chuyến hàng đến đơn vị phía trước.

Xe phải đi trong đêm.

Trước giờ xuất phát, một đồng đội nhắc:

“Đường hôm nay khó đi lắm, anh Trường ạ.”

Bác nhìn về phía con đường trước mặt rồi nói:

“Khó cũng phải đi. Anh em phía trước đang chờ hàng.”

Chiếc xe từ từ lăn bánh.

Đèn xe được che kín, chỉ để một khe sáng nhỏ đủ nhìn đường.

Trong bóng tối, bác Trường tập trung cao độ.

Một bên là núi.

Một bên là vực.

Phía trước là con đường Trường Sơn chìm trong mưa.

BOM ĐẠN BẤT NGỜ ẬP XUỐNG

Khoảng gần nửa đêm, khi đoàn xe đang vượt qua một đoạn đường hiểm trở, từ trên trời bất ngờ vang lên tiếng động cơ.

Ù… ù… ù…

Những người trên xe lập tức cảnh giác.

Một đồng đội hét:

“Máy bay!”

Ngay sau đó:

ẦM!

Một tiếng nổ long trời.

Mặt đất rung chuyển.

Đất đá từ trên núi rơi xuống.

Chiếc xe chao đảo.

Bác Trường lập tức đạp phanh.

Nhưng chưa kịp ổn định, những tiếng nổ tiếp theo lại vang lên.

ẦM! ẦM!

Cả tuyến đường chìm trong khói bụi.

NGƯỜI LÁI XE KHÔNG ĐƯỢC PHÉP HOẢNG LOẠN

Trong ánh sáng chớp lóe của bom đạn, bác Trường nhanh chóng quan sát phía trước.

Một đoạn đường vừa bị bom đánh sạt.

Nếu dừng lại quá lâu, cả đoàn xe có thể trở thành mục tiêu.

Bác nói với anh em:

“Tất cả bình tĩnh! Kiểm tra người và xe!”

Một chiến sĩ báo:

“Xe vẫn chạy được!”

Bác nhìn về phía trước.

Con đường chỉ còn một khoảng hẹp.

Bác quyết định:

“Đi tiếp!”

Chiếc xe từ từ tiến lên.

Bánh xe trượt trên bùn.

Có lúc xe nghiêng hẳn về phía vực.

Bác giữ chặt tay lái.

Mồ hôi hòa với nước mưa chảy trên khuôn mặt.

Nhưng đôi tay vẫn không rời vô lăng.

CON ĐƯỜNG CHỈ CÒN MỘT BÁNH XE

Đến một đoạn cua, bác Trường phát hiện một phần mặt đường đã bị bom phá.

Phía bên ngoài là vực sâu.

Nếu xe lệch bánh, hậu quả sẽ không thể tưởng tượng.

Một đồng đội nói:

“Anh Trường, nguy hiểm quá!”

Bác đáp:

“Mọi người ngồi yên. Tôi xử lý.”

Bác cho xe đi thật chậm.

Từng chút một.

Một bánh xe vượt qua chỗ sạt.

Rồi bánh thứ hai.

Chiếc xe nghiêng mạnh.

Trong giây phút ấy, tất cả mọi người gần như nín thở.

Bác Trường giữ nguyên tay lái, điều chỉnh từng chút một.

Cuối cùng, cả xe vượt qua được đoạn nguy hiểm.

Một chiến sĩ thở phào:

“Thoát rồi!”

Bác chỉ nói:

“Chưa đâu. Còn đường phía trước.”

BOM ĐÁNH TRÚNG ĐOÀN XE

Khoảng một giờ sau, đoàn xe tiếp tục di chuyển.

Địch lại đánh phá.

Một chiếc xe phía trước trúng bom.

Ngọn lửa bùng lên giữa màn đêm.

Đoàn xe phải dừng lại.

Một số chiến sĩ nhanh chóng chạy tới hỗ trợ.

Bác Trường cũng xuống xe.

Giữa khói lửa, mọi người tìm cách đưa những người bị thương ra khỏi khu vực nguy hiểm.

Có người bị thương nặng.

Có người vẫn cố gắng hỏi:

“Hàng còn không?”

Bác Trường trả lời:

“Còn. Đồng chí cứ yên tâm.”

Người chiến sĩ nói:

“Phải đưa được hàng tới nơi.”

Câu nói ấy khiến bác Trường nghẹn lại.

Trong lúc bị thương, người lính vẫn nghĩ đến nhiệm vụ.

LẠI LÊN ĐƯỜNG

Sau khi hỗ trợ đồng đội, bác Trường trở lại cabin.

Chiếc xe tiếp tục nổ máy.

Tiếng động cơ vang lên giữa núi rừng.

Phía sau là đồng đội.

Phía trước là nhiệm vụ.

Bác nhìn con đường tối trước mặt.

Rồi chiếc xe tiếp tục đi.

Không có con đường nào thật sự an toàn trên tuyến Trường Sơn.

Có những đoạn vừa đi qua đã bị bom đánh trở lại.

Có những đoạn đường ban ngày còn nguyên, nhưng đến đêm đã thành hố bom.

Người lái xe chỉ có một lựa chọn:

Đi tiếp.

TRẬN ĐÁNH TRÊN CON ĐƯỜNG

Gần sáng, khi đoàn xe chuẩn bị vượt qua một trọng điểm, bom lại xuất hiện.

Lần này đợt đánh phá dữ dội hơn.

Đất đá tung lên.

Khói phủ kín mặt đường.

Một tiếng nổ làm chiếc xe của bác Trường rung chuyển mạnh.

Bác cúi xuống tránh sức ép.

Khi ngẩng lên, bác nhìn thấy phía trước có một hố bom rất lớn.

Con đường bị cắt đôi.

Bác lập tức dừng xe.

Các chiến sĩ công binh phía trước nhanh chóng tiến hành san lấp.

Nhưng máy bay địch vẫn tiếp tục hoạt động.

Bom lại rơi.

Có người hô:

“Tất cả tránh xuống!”

Mọi người tìm chỗ trú.

Bác Trường nhìn chiếc xe.

Nếu không đưa xe qua được, cả chuyến hàng sẽ phải nằm lại.

“CÒN XE, CÒN HÀNG THÌ CÒN PHẢI ĐI”

Sau khi đoạn đường được khắc phục tạm thời, bác Trường lên xe.

Một đồng đội nói:

“Anh nghỉ một chút đi.”

Bác lắc đầu:

“Không kịp. Anh em phía trước đang chờ.”

Chiếc xe tiến vào đoạn đường vừa sửa.

Bánh xe lún sâu trong bùn.

Bác tăng ga.

Xe trượt.

Bác lại điều chỉnh.

Một lần.

Hai lần.

Cuối cùng chiếc xe vượt qua được.

Đằng sau, những chiếc xe khác lần lượt nối đuôi.

Đoàn xe lại tiếp tục tiến về phía trước.

KHI TRỜI HỬNG SÁNG

Mặt trời bắt đầu nhô lên sau dãy núi.

Một đêm dài cuối cùng cũng kết thúc.

Đoàn xe đến được nơi tập kết.

Những người lính nhanh chóng chuyển hàng xuống.

Ai cũng mệt lả.

Quần áo bám đầy bùn đất.

Một đồng đội vỗ vai bác Trường:

“May mà có anh giữ được tay lái.”

Bác cười:

“Không phải mình tôi. Cả đoàn cùng cố gắng mới đến được đây.”

Bác không nhận công lao về mình.

Bởi bác hiểu rằng mỗi chuyến xe đến nơi an toàn là công sức của cả tập thể.

Người lái xe.

Người dẫn đường.

Người sửa đường.

Người bốc hàng.

Người cảnh giới.

Tất cả đều góp phần tạo nên con đường vận tải giữa chiến trường.

NGƯỜI LÍNH LÁI XE VÀ NHỮNG NĂM THÁNG TRƯỜNG SƠN

Bác Nguyễn Xuân Trường nhập ngũ năm 1970.

Trong những năm tháng chiến tranh, bác gắn bó với nhiệm vụ lái xe tại Đoàn 559.

Công việc tưởng như chỉ là điều khiển một chiếc xe, nhưng trên chiến trường lại là nhiệm vụ vô cùng nguy hiểm.

Một chuyến xe có thể kéo dài nhiều giờ.

Có khi nhiều ngày.

Có khi phải chạy xuyên đêm.

Có khi vừa sửa đường xong lại tiếp tục bị đánh phá.

Người lái xe phải thuộc từng đoạn đường, từng khúc cua, từng con dốc.

Và quan trọng nhất là phải giữ được bình tĩnh trong những thời khắc sinh tử.

Bác từng nói:

“Lái xe thời chiến không chỉ cần đôi tay vững mà còn phải có cái đầu thật bình tĩnh. Hoảng loạn một giây thôi cũng có thể nguy hiểm cho cả xe và cả đoàn.”

XUẤT NGŨ NHƯNG KÝ ỨC KHÔNG BAO GIỜ MẤT

Năm 1976, bác Trường xuất ngũ.

Chiến tranh đã kết thúc.

Những cung đường Trường Sơn dần trở thành ký ức.

Nhưng mỗi khi nghe tiếng động cơ xe giữa đêm, bác vẫn nhớ đến những chuyến xe năm nào.

Nhớ những con đường bùn đất.

Nhớ những đêm mưa rừng.

Nhớ ánh sáng chớp lóe của bom đạn.

Và nhớ những người đồng đội đã cùng mình đi qua những năm tháng gian khổ nhất.

Có những người trở về.

Có những người mãi mãi nằm lại trên những cung đường ấy.

ĐIỀU BÁC NHỚ NHẤT KHÔNG PHẢI LÀ TIẾNG BOM

Khi kể về trận đánh, bác Trường không nói nhiều về hiểm nguy.

Bác nói nhiều hơn về đồng đội.

Bác tâm sự:

“Ngày ấy, chỉ cần nghe tiếng gọi nhau là biết mình không đơn độc. Có lúc bom đạn khủng khiếp lắm, nhưng nhìn thấy anh em vẫn ở bên cạnh thì lại có thêm sức mạnh để đi tiếp.”

Đó chính là sức mạnh của những người lính Trường Sơn.

Họ có thể thiếu thốn đủ thứ.

Nhưng họ không thiếu lòng quyết tâm.

Không thiếu tình đồng đội.

Và không thiếu niềm tin vào ngày chiến thắng.

LỜI NHẮN GỬI THẾ HỆ TRẺ

Bác Nguyễn Xuân Trường mong thế hệ trẻ hôm nay hiểu rằng những con đường bình yên của đất nước được xây dựng từ rất nhiều mồ hôi, máu và nước mắt của các thế hệ đi trước.

Bác nhắn nhủ:

“Các cháu hôm nay không phải đối mặt với bom đạn như thế hệ chúng tôi. Vì vậy, hãy biết trân trọng hòa bình. Học tập cho tốt, lao động cho tốt, sống có trách nhiệm và biết yêu thương mọi người. Đó cũng là cách để tiếp nối những gì thế hệ trước đã làm.”

Theo bác, người trẻ không nhất thiết phải làm những điều thật lớn lao.

Chỉ cần sống có trách nhiệm, làm tốt công việc của mình và biết cống hiến cho quê hương, đó đã là một cách thiết thực để xây dựng đất nước.

CON ĐƯỜNG ĐÃ QUA

Nhiều năm đã trôi qua kể từ ngày bác Nguyễn Xuân Trường rời quân ngũ.

Những con đường Trường Sơn năm xưa giờ đã mang một diện mạo khác.

Không còn tiếng bom.

Không còn những đoàn xe phải chạy trong bóng tối.

Không còn những người lính phải căng mình giữa những trận mưa bom.

Nhưng trong ký ức của người Thượng úy lái xe Đoàn 559 năm nào, con đường ấy vẫn còn nguyên.

Bác nhớ chiếc vô lăng trong đôi tay.

Nhớ ánh đèn xe được che kín.

Nhớ những khúc cua bên vực sâu.

Nhớ những người đồng đội đã cùng mình vượt qua bom đạn.

Và nhớ nhất là khoảnh khắc chiếc xe đến nơi an toàn sau một đêm dài.

Bởi mỗi chuyến xe hoàn thành nhiệm vụ không chỉ là một chuyến hàng được vận chuyển.

Đó là một phần sự sống của chiến trường.

Là niềm tin của những người lính ở phía trước.

Là sự hy sinh thầm lặng của những người làm nhiệm vụ phía sau.

Và là một mắt xích không thể thiếu trên con đường đi đến ngày đất nước thống nhất.

“Có những con đường đi qua chiến tranh rồi sẽ biến mất theo thời gian, nhưng những dấu chân của người lính trên con đường ấy thì còn mãi trong ký ức dân tộc.”

Câu chuyện về bác Nguyễn Xuân Trường – người Thượng úy lái xe Đoàn 559 là câu chuyện về một người lính bình dị đã dành những năm tháng tuổi trẻ để đưa từng chuyến xe vượt qua bom đạn.

Hôm nay, khi đất nước sống trong hòa bình, câu chuyện ấy càng nhắc nhở mỗi chúng ta phải biết trân trọng những gì mình đang có, ghi nhớ công lao của thế hệ cha anh và sống sao cho xứng đáng với những người đã gửi lại tuổi trẻ trên những cung đường của Tổ quốc.